Tijdens de voorbereidingswerken voor de nieuwe verkaveling ‘Walleghemsgoed’ in Zonnebeke werd een unieke vondst gedaan. Archeologen vonden een Webley Mk VI. 455 revolver, een trommelrevolver gedragen door officieren en soldaten van het Machine Gun Corps. Deze unieke vondst is tot nu toe de enigste van zijn soort die tijdens een archeologische opgraving aan het licht is gekomen.
De Slag bij Passendale (31 juli 1917 - 10 november 1917)
Het landschap tussen Ieper en Passendale vormde meer dan 100 jaar geleden het decor voor de bloedigste slag uit de Eerste Wereldoorlog in Vlaanderen. Op 31 juli 1917 start het Britse leger een groots opgezet offensief in de Ieperboog. Het ambitieuze doel was een snelle doorbraak richting Roeselare en vervolgens naar de kust, om zo het tij van de oorlog definitief te keren. Alhoewel een ongeziene hoeveelheid aan troepen, materiaal en artillerie in de strijd werd geworpen, werden de verwachtingen al snel bijgesteld. De taaie Duitse weerstand zorgde ervoor dat de grootschalige aanval over het hele front al snel werd afgeblazen. Vanaf eind september werd het offensief hernomen met veldslagen die zich telkens concentreerden op een specifiek segment van het front. Hierbij trok de infanterie kort na een zorgvuldig geplande pletwals van artilleriebeschietingen op. Deze strategie herleidde het landschap tot een woestenij van bomkraters. Op 26 september 1917 kwam Zonnebeke met het begin van de slag om het Polygoonbos na bijna 2,5 jaar opnieuw op de frontlijn te liggen. Hill 40 vormde als hoogste punt in het landschap, het ultieme doel van de aanval.
Imperial War MuseumWoonproject Walleghemsgoed
In 2015 voerde Monument Vandekerckhove nv ter voorbereiding van een nieuwe verkaveling voor de WVI (West-Vlaamse Intercommunale) een archeologisch onderzoek uit langsheen de Albertstraat en de Langemarkstraat in Zonnebeke. De archeologische opgraving bracht sporen uit de Romeinse periode (1ste - 3de eeuw n.Chr.) aan het licht, waaronder een Romeins brandrestengraf. Tevens bracht het onderzoek verschillende fases uit de Eerste Wereldoorlog (1914-1918) aan het licht, waaronder schuttersputten en enkele afvalbomkraters. Zowel CO7 als het Memorial Museum Passchendaele 1917 stonden in voor de wetenschappelijke begeleiding.
Afvalbomkraters en schuttersputten
Monument Vandekerckhove nvBritse Webley Mk VI .455 revolver
Monument Vandekerckhove nvAan de hand van de lederen holster van de opgegraven Webleyrevolver kunnen we het identificeren als het type dat gebruikt werd bij manschappen van o.a. het Machine Gun Corps. Deze soldaten waren vaak zwaar bewapend. Het standaard Lee Enfield geweer is voor deze troepen te groot en onhandig, daarom droegen ze als basisbescherming een revolver. Deze vondst vormt de eerste revolver van een dergelijk type dat in een archeologische context teruggevonden werd en dateert van tussen eind september 1917 en begin 1918. In een naastgelegen schuttersput werd tot slot ook een aanzienlijke hoeveelheid afgevuurde hulzen teruggevonden die toegeschreven kunnen worden aan een soldaat van het Machine Gun Corps.
De revolver werd opgeschoond en geconserveerd. Gezien de museale waarde van het historische stuk, besloot de WVI om de revolver op 10 maart 2017 te schenken aan het Memorial Museum Passchendaele 1917. Het Memorial Museum Passchendaele 1917, gekend voor zijn uitgebreide WOI-collectie, belicht het militair-historisch aspect van de Eerste Wereldoorlog, waarbij de Slag bij Passendale een belangrijke rol speelt.
Vandaag resten ons de littekens in het landschap en de plaatsen van herinnering en herdenking. Het museum houdt de herinnering aan de tragiek van de Eerste Wereldoorlog en haar gevolgen mee levendig. Op deze manier blijven we alle slachtoffers herdenken.
(Klik op de afbeeldingen om ze te vergroten)
I.s.m. Memorial Museum Passchendaele 1917 (Zonnebeke) - https://www.erfgoedinzicht.be/collecties
Bron: https://oar.onroerenderfgoed.be/publicaties/ROEV/913/ROEV0913-001.pdf